Маңғыстау облысы бойынша МКД жаңа салық салу ережелерін түсіндірді
2026 жылғы 1 қаңтардан бастап Қазақстанда жаңа Салық кодексі күшіне енді. Маңғыстау облысы бойынша Мемлекеттік кірістер департаменті жаңа салық салу ережелеріне сәйкес, бұдан былай табыс салығы сатудың жалпы сомасынан емес, тек нақты пайдадан ғана төленетінін түсіндірді, деп хабарлайды otpannews.kz сайты.
Департамент мамандары бұл маңызды өзгеріс салық салудың неғұрлым әділ болуын қамтамасыз етуге бағытталғанын атап өтті.
«Сатудың бүкіл сомасына емес, тек сатып алу бағасы мен сату бағасы арасындағы айырмашылыққа ғана салық салынады. Мысалы, пәтерді 20 млн теңгеге сатып алып, 25 млн теңгеге сатсаңыз, салық тек 5 млн теңгеден ғана есептеледі», - делінген хабарламада.
Жылжымайтын мүлікке пәтер, үй, саяжай, гараж, автотұрақ жатады. Оларға иелік ету мерзімі негізгі фактор болып есептеледі. Салықтан босатылу үшін жылжымайтын мүлік меншікте кемінде 2 жыл (бұрынғы 1 жылдың орнына) болуы тиіс.
Бірақ бұл ереже тек 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап сатып алынған нысандарға ғана қолданылады. Егер жылжымайтын мүлік 2026 жылға дейін сатып алынған болса, бұрынғы ереже сақталады.
2026 жылдан бастап базалық мөлшерлеме 10% болып қалады. Бірақ пайда 8500 АЕК-тен (шамамен 36,7 млн теңге) асқан жағдайда, асқан сомаға 15% мөлшерлеме қолданылады. Жоғарылатылған мөлшерлеме мәміледен түскен барлық пайдадан емес, тек белгіленген шектен асқан сомадан ғана есептеледі.
Мысалы, 30 млн теңгеге сатып алып, 35 млн теңгеге саттыңыз → пайда 5 млн теңге → салық 500 мың теңгені құрайды (5 млн теңгенің 10%-ы).
Автокөліктер мен басқа да жылжымалы мүлікке қатысты өзгеше ережелер қолданылады.
«Автокөлікті сату кезіндегі құн өсімінен түсетін табыс, көлік құралы тіркелген күннен бастап сатылған күнге дейін меншікте 1 жылдан аз уақыт болған жағдайда туындайды. Мөлшерлеме – сату және сатып алу бағасының айырмашылығынан 10%. Егер машинаға бір жылдан астам уақыт иелік етсеңіз – салық жоқ», - деп нақтыланады хабарламада.
Сатушы сату жылынан кейінгі жылдың 15 қыркүйегіне дейін 270.00 нысаны бойынша салық декларациясын тапсыруға міндетті. Яғни, егер мүлік 2025 жылы сатылса, тапсыру мерзімі 2026 жылдың 15 қыркүйегіне дейін.
Қазақстандағы шетелдіктер үшін бөлек ережелер қолданылады. Олар иелік ету мерзіміне қарамастан әрқашан 15% төлейді.
МКД мәміле жасамас бұрын салықтық салдарды мұқият есептеуді ұсынады.
«Әрбір жағдай жеке сипатқа ие және нақты мән-жайларға байланысты болуы мүмкін», – дейді мамандар.
